http://www.mehmetsokmen.tv/videolar/ Tazı Kanyonu Çaltepe Bölümü Doğası Ekosistemleri - Mehmet SÖKMEN Tv - Video Prodüksiyon - Antalya
ANASAYFA VİDEOLAR ANKETLER RSS KAYNAĞI İLETİŞİM

HABER ARA


Gelişmiş Arama

BU KANALI DESTEKLE

Tazı Kanyonu Çaltepe Bölümü Doğası Ekosistemleri

Tazı Kanyonu Çaltepe Bölümü Doğası Ekosistemleri

Tarih 10 Nisan 2019, 08:40 Editör Mehmet SÖKMEN

Tazı Kanyonu Çaltepe Bölümü Doğası Ekosistemleri

ISBN 978-605-88104-0-2
Tazı Kanyonu Çaltepe Bölümü Doğası Ekosistemleri 
Sabah saatleridir. Parlak güneşli ve soğuk bir havanın şiddetli rüzgarın uğuldayan sesini yırtan suyun gümbürtüsü. Burası, Tazı Kanyonunun, kanyon severlere meydan okuduğu ilk dar boğaz sahasıdır. 
Kasımlar barajından gelen su geniş alüvyon sahasında girdaplar oluştururken, burada karstik yapılaşmanın güneş ve su ile oyununa tanık oluyoruz, küçük göl halindeki sular sıkışmış, hızla dönüşler yaparak dipten yüzeye girdaplar yaratarak derin ve dar boğaz vadiye girmek için acele ediyor.  
Su ve rüzgarın yaladığı karstik sarp kayalık duvarın meydana getirdiği olağan üstü güzellikteki doğal şekilleri büyük gürültü koparan kulakları sağır eden vadi ağzına yığılmış su kütlesinin muhteşem manzaralarının seyri doyumsuzdur.
Havzanın hemen önündeki yarılmış küçük ovanın olağan üstü görsel peyzajındaki yayılmış nehir yatağı havzada akarsu biriktirme faaliyetleri bağlamında burada son buluyor, artık çok derin yarılmış vadi içinde yoluna devam edecektir. 
Işık zamanının uygunluğu ile güzellikleri daha iyi görmek adına biraz daha yakın çekim ile sahadaki Doğa krallığının vahşi gücüne tanık oluyoruz, doğa ile asla oyun oynanamayacağını sizlere göstermek istiyoruz. Doğanın gücü, burada yarattığı görsel oluşumlarından hemen anlaşılıyor!
Daha aşağıya inip köprünün altından seyrediyor ve doğanın haşmeti karşısında büyüleniyoruz.
Tazı Kanyonunun benzersiz doğal oluşumlarında, Köprü Çayı Havzası Mezozoik dönemi sonlarında gerçekleşen Alp Orojenezi sonrasında kara haline gelmiş ve akarsu ağı kurulmaya başlamıştır. 
İnsanı dinlendiren, tüm stres ve yorgunluğunu gideren müthiş özellikleri bünyesinde barındıran Tazı Kanyonu, derin kanyon vadinin farklı dar ve genişlemiş sahaları göz alıcı güzellikler sunar. 
Mezozoik sonlarında başlayan flüvyal süreçler Alp Orojenezi ve Neojen döneminde meydana gelen Neojen Transgresyonu ile Torosların yükselmesini takiben akarsuların yatağına gömülmeye başlayan sürecin tüm özelliklerine sahiptir.
Doğa yürüyüşçülerinin en önemli uğrak sahası olan bu endemik ekosistemlerin yoğun olduğu bölge havzasında flüvyal aşınım ve birikim süreçlerinin başlaması Neojen dönemine karşılık gelmektedir. 
Bölgede akarsu ağının kurulması ve flüvyal süreçlerin başlaması üzerinden uzun bir zaman dilimi geçmesine rağmen devam eden tektonik süreçler ve gençleşme sayesinde sulak alanın denge profilinden uzak genç bir akarsu olarak havzasını şekillendirmeye devam etmektedir.
Burada sadece suyun sesi duyulmaz; Geçmiş bin yılın yırtıcılarının izleri vardır. Yaşam ile mücadelede geçmiş antik uygarlıklarının izleri hala cap canlıdır, rüzgârın hışırtısı geçmişin sesine tanıklık ediyor. Köprü Çayı Havzası’nın flüvyal topografya özelliklerinin hüzünlü tarihi buradadır.
Suyun yön verdiği yeşil yaşamın geçmiş uygarlıklara yaşam kaynaklığı ettiği bu sahada, Alp Orojenezi ve Neojen Transgresyonu ile yükselen sahaya Miyosen döneminde çökelen kireçtaşı ve konglomeralar Tersiyer döneminde ve sonrasında devam eden şiddetli tektonik hareketlerle yükselmiş, akarsu yükselen blokları testere gibi keserek dik yamaçlı büyük kanyonları ve burayı oluşturmuştur.
Burada suyun sesini dinleyin ve kendinizi suyun derin rahatlatıcı meditasyonuna bırakın, tüm stresinizden arının. Işık ile molekül dansının büyüsünü keşfedin.
Bu kanyon Kasımlar formasyonu üzerinde bulunan Miyosen dönemine ait kireçtaşları ve konglomera üzerinde gelişmiştir. Yamaç yükseklikleri yer yer 300 metreyi bulan kanyon ulaşım güçlükleri ve araştırma zorlukları nedeniyle günümüze kadar mevcut literatürde yeteri kadar yer alamamıştır.
Yeşilin tüm pastoral renklerinin hakim olduğu dik eğimli ve yüksek yamaçlara sahip olan Tazı Kanyonu yüksek ve dik yamaçları ile görseli çok güzel manzaralar sunar.
Köprü Çayı Değirmenözü ve Çaltepe köyleri arasında yaklaşık 15 km boyunca menderesler çizerek aktıktan sonra Beşkonak’ın kuzeyinde Köprülü Kanyon’u oluşturmuş, Çaltepe’den itibaren ise Tazı Kanyonunu yaratmıştır. 
Bu saha kanyon sporcularının kanyon geçiş ilk başlangıç noktasıdır. Kanyon ilk başlangıcı dar boğaz vadisi yerine burası tercih edilmektedir. Yaklaşık tüm kanyonu buradan başlayıp geçmek teknik olarak 2-3 gün sürmektedir.  
Kısmen genişlemiş boğaz vadinin güneşle suyun seremonisinin yansımaları eşliğinde hüküm sürdüğü ekosistemlerin ilkbahar hazırlığı vardır. Köprüçay konglomerası ya da Beşkonak formasyonu olarak isimlendirilen derin bir konglomera bloğu yeşil ve mavi ile iç içedir. 
Teknik malzeme ve kanyon geçiş eğitimi olmadan buralardan geçmeye çalışmak, doğanın bağrına ebediyete göç etmek demektir. Sahanın tektonik hareketlerle yükselmesi sonucunda Tazı Kanyonu aşınıma karşı az dirençli olan konglomeraları aşındırıp yatağına gömülerek Köprülü Kanyon sahasını da oluşturmuştur.
Her iki kanyon yamaçlarının çok dik eğimli olduğu sahada yamaç yükseklikleri kanyon girişinde 200-900 metreye ulaşmakta ancak Olukköprü ve yerköprü mevkisinde 50 metreye kadar düşmektedir. 
Tazı Kanyonu havzanın jeomorfolojik olarak en karakteristik yer şekillerinden olan kanyonların en fazla tanınanı ve araştırmalara konu olanıdır. 
Doğanın olağanüstü güzellikteki resim sanatında; su, kayalara şekil vermiştir. Doğa krallığında nice ilginç oluşumlar var ki, hiçbir ressam bunlarla boy ölçüşemez! Bu doğal tabloda ne isterseniz var, yansımanın en katıksız doğal renkleri başka nerede olabilir ki?
Burayı havzadaki diğer kanyonlardan ayıran en temel özellik kanyon yamaçlarında asılı kalmış karstik kaynakların akarsuyu beslemesidir. Köprü Çayı kanyondan çıktıktan sonra Tazı Kanyonunun da etkisiyle debi miktarını önemli derecede arttırmaktadır.
Köprülü ve Tazı Kanyon’un dik eğimli yamaçlarından yeryüzüne çıkan yeraltı sularının kaynağının tespiti için yapılan çalışmalarda kesin sonuç olmamakla birlikte bölgedeki karstik yapının derin ve karmaşık olmasından kaynaklanmaktadır. 
Bölgenin son derece karmaşık sistemlerden oluşan flüvyal yapısı aynı zamanda ilgi çekici yer şekilleri ve bu yer şekillerine bağlı ortaya çıkan mikro klima bölgelerin oluşmasına imkân sağlamaktadır. 
Tazı Kanyon çevresinde sahanın coğrafi özelliklerine bağlı olarak gelişen ekolojik ortamda çeşitli bitki ve hayvan türlerinin yaşaması nedeniyle 1973 yılında 360.600 hektarlık bir alan mili park ilan edilmiştir.
Köprü Çayı Havzası’nın bir diğer önemli flüvyal topografya şekli Tazı Kanyonu’dur. Tazı Kanyonu bölgeye ulaşımın zor olması ve mevcut literatüre geçmediği için henüz tanınmayan son derece karakteristik bir kanyon vadidir. 
Havzada yaşanan tektonik hareketler sonucunda kireçtaşlarından oluşan yatağına gömülmeye başlayan Köprü Çayı yamaç yüksekliği 900 metreye ulaşan Tazı Kanyonu’nu oluşturmuştur. Tazı Kanyonu Köprülü Kanyon’un 6 km kuzeyinde antik St. Paul Yolu yakınlarında yer almaktadır. 
Kanyon sahası hem düden hem de boğaz vadi karakterlidir. Sahada akan nehir suları uzun zaman sürecinde yatağını dar ve derin şekilde yarmasıyla dik yamaçlı bu alandaki boğaz vadiyi oluşturmuş.
Bu havzadaki en karakteristik boğaz vadiler Tazı Kanyonu ilk girişi ve Köprülü Kanyon güneyinde Bucakköy çevresinde, Kasımlar köyü güneyinde ve Aksu ilçesi Yılanlı polyesi çevresinde görülmektedir. 
Boğaz vadilerin kanyon vadilerden farkı daha yatık yamaçlı ve geniş tabanlı olmalarıdır. Bu durum sahanın litolojik özellikleri, tektonik hareketlerin şiddeti ve zaman denetiminde gerçekleşmektedir. Havza içerisinde irili ufaklı çok sayıda boğaz vadi yer almaktadır. Boğaz vadiler havza içerisinde daha çok Köprülü Kanyon’un güneyinde aşağı havza kesiminde yer almaktadır.
Tazı Kanyonu derin sahasında nice uçurumların kenarından bakmanın nasıl bir duygu olduğuna ancak yaşanarak öğrenilir. Tazı Kanyonu, sınırları Antalya Serik, Manavgat İlçeleri ile Isparta Sütçüler İlçesi arasında yer alan Köprülü Kanyon Milli Parkı içindedir. Milli Parkın kuzey bölümünde Gaziler Köyü mezarlığına yakın bir bölgede bulunuyor. 
Tazı Kanyonunu kuşbakışı gören bir nokta doğa krallığının nedenli güçlü olduğunu sezinletir insana. Tazı Kanyonu'nun yan duvarları 200- 400 metre yüksekliğindedir. Kanyonun çevresindeki yaban hayatı canlılığından bir şey kaybetmezken, atmaca, kartal gibi yırtıcı kuşları kanyonun üzerinde sık sık görmek mümkün.
Derin girdapların, sifonların ve su altı mağaralarının en benzersiz sahasıdır. Tazı Kanyonu yerel halk tarafından uzun zamandır bilinen bir yer olmasına karşın, ilk olarak birkaç yıl önce çektiğimiz belgesellerle meşhur olmuştur. 
Kanyon; Bilgelik Vadisi adı verilen tarihi Eurymedon yani Köprüçay vadisinde Köprülü Kanyon ve Selge Antik Kentinden sonra önemli bir gezi noktası olmuştur.
Tazı Kanyonu'nun da içinde yer aldığı Köprülü Kanyon Milli Parkı'nda yaşayan belli başlı memeli türleri; yaban keçisi, karakulak, vaşak, geyik, dağ keçisi, ayı, tilki, kurt, tavşan, sansar ve porsuktur. 
Kızıl akbaba, kaya sıvacısı, kuyrukkakan, karakulaklı kuyrukkakan, aksırtlı kuyrukkakan, kaya serçesi, ebabil, kaya kartalı, taşkızılı, gökardıç, kızıl kirazkuşu, yılan kartalı, kaya güvercini, kaya kırlangıcı, kaya kirazkuşu ise Milli Parkta yaşayan başlıca önemli kuş türleridir.
Tazı Kanyonu ve civarında saf servi, sedir, Toros Göknarı, karaçam ağaçları bulunur. Ne yazıkki Tazı Kanyonu' da diğer yerlerde olduğu gibi çevre kirliliği tehlikesiyle karşı karşıya. Şimdiden çöp öbekleri oluşmaya başlamış bile. İnsanlara çöplerini orada bırakmamalarını, yanlarında geri götürmelerini ısrarla söylemeliyiz. 
Orman içindeki patikalardan yüründükçe müthiş doğa harikası manzarada keyifli anlar yaşanabilir. Yeni keşfedilen Tazı kanyon sahası nefes kesici manzarası ile son zamanlarda birçok doğa yürüyüşçüsü ve doğasever tarafından çok yoğun ilgi görmektedir. 
Köprüçay Irmağı Dünyanın en temiz akan ırmaklarından. Türkiye akarsuları içerisinde düzensizlik kat sayısı en yüksek ve en düşük debi oranı en iyi olan ırmaklardan birisi. Türkiye endemiği olan kırmızı benekli alabalık ve diğer su canlıları için önemli bir habitat oluşturuyor. 
Sularını karstik yapıdaki yer altı kaynaklarından alan, yaz-kış suyu soğuk olan ve yağışa endeksli bir ırmak. Eşsiz tabiatının kollarında ve berrak sularında rafting aktivitesi için muazzam bir alan.
Milli Park alanındaki kanyon oluşumları ve adam-şeytan kayalıkları milyonlarca yıl süren jeolojik süreç içerisinde günümüzdeki halini almış. Adam-şeytan kayalıkları jeopark alanı olarak düşünülebilecek görsel, jeolojik ve jeomorfolojik özelliklere sahip. 
Kanyon ve kaya oluşumları tabiat sporlarına uluslararası düzeyde hizmet edecek potansiyele sahip. Alandaki servi ormanları ülkemizde mevcut olan servi ormanlarının %23,4’ünü oluşturuyor. Dünyadaki saf servi ormanlarının en geniş yayılışına sahip ve servi ormanları içerisinde 7 adet endemik bitki türü bulunuyor.
Dünyada en geniş yayılıma sahip Saf Servi ormanlarının içinde geziniyor ve çekimler yapıyoruz. Gaziler köyü sınırları içerisinde bulunan Tazı Kanyonu Yerköprü Düden Şelale muhteşem doğal güzelliğe sahiptir. Tazı kanyonu devasa büyük kaya bloklarının yarılması ile oluşmuştur.
--------------------------------------------- 
Kamera/Metin Yazım : Mehmet SÖKMEN
Seslendirme : Rüksan Atak SÖKMEN
Yerel Rehberler: Bayram Kolay - Mustafa Kolay
Çekim Tarihi : 24.03.2019
Prodüksiyon Yapım Tarihi: 09.04.2019
Video Prodüksiyon Yapım, Yayın Ve Yönetmeni: Mehmet SÖKMEN - 0532 525 84 93 
web: www.mehmetsokmen.tv
         www.youtube.com/mehmetsokmen1

Bu haber 253 defa okunmuştur.

Delicious  Facebook  FriendFeed  Twitter  Google  StubmleUpon  Digg  Netvibes  Reddit

Gezi Notlarımız

Şah Gölü El-Gölü - Tebriz İran

Şah Gölü El-Gölü - Tebriz İran Şah Gölü El-Gölü - Tebriz İran

Limyra Antik Su Kenti - Tanrıçaların Yıkandığı Saklı Sular Sahası - Finike

Limyra Antik Su Kenti - Tanrıçaların Yıkandığı Saklı Sular Sahası - Finike Limyra Antik Su Kenti - Tanrıçaların Yıkandığı Saklı Sular Sahası - Finike

Contributor

HAVA DURUMU


Google Translate

Mehmet SÖKMEN - 05325258493 Bu web sitesindeki tüm videoların linklerini adımızı göstererek kullanabilirsiniz ISBN: 978-605-88104-0-2
RSS Kaynağı |